
21-02-2016 10:40 am
លោកកែម ឡី អ្នកតាមដានស្ថានការណ៍សង្គមកម្ពុជា បានថ្លែងលើបណ្ដាញសង្គមហ្វ៊េសប៊ុក របស់លោកកាលពីពេលថ្មីៗកន្លងទៅនេះ ទៅកាន់បុគ្គលមួយចំនួនដែលប្រព្រឹត្តអំពើពុករលួយយ៉ាងដូច្នេះថា “បានប៉ុណ្ណឹងហើយ ចង់បានអ្វីទៀត ? ពុករលួយប៉ុណ្ណឹងហើយ នៅពុករលួយធ្វើអ្វីទៀត? បើអ្នកប្រព្រឹត្តអំពើពុករលួយ លក់ទ្រព្យសម្បត្តិជាតិ លក់ធម្មជាតិ លក់រុក្ខជាតិ និងលក់ជាតិ ធ្វើមាន ធ្វើបាន ប៉ុណ្ណឹងហើយ ចង់បានអ្វីទៀត” ។
ក្នុងនាមជាអ្នកស្រាវជ្រាវ និងជាអ្នកតាមដានស្ថានការណ៍សង្គម លោកកែម ឡី បានលើកឡើងថា “ថ្នាំដែលមានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការព្យាបាលជម្ងឺពុករលួយឲ្យជាសះស្បើយពិតប្រាកដនោះគឺប្រកាសទ្រព្យសម្បត្តិដោយចំហ ទាំងគ្រួសារ និងធ្វើសវនកម្មទ្រព្យសម្បត្តិប្រចាំឆ្នាំ លើថ្នាក់ដឹកនាំកំពូលៗ ដូចជា នាយករដ្ឋមន្ត្រី ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ទេសរដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រី និងអភិបាលនៃគណអភិបាលរាជធានី ខេត្ត និង ក្រុង។ លោកបន្តថា ករណីដែលអ្នកធ្វើសេចក្តីសម្រេចចិត្តកំពូលៗ មិនប្រព្រឹត្តអំពើពុករលួយ និងមានការប្តេជ្ញាចិត្តខ្ពស់ថាខ្លួនមិនពុករលួយសូម្បីតែមួយដុល្លារនោះ ស្ថានភាពពុករលួយអាចកាត់បន្ថយ និងឈានទៅរកការលុបបំបាត់បានទាំងស្រុងក្នុងរយៈពេល៥ឆ្នាំ ឬមួយអាណត្តិ។
ពាក់ព័ន្ធនឹងការលើកឡើងរបស់លោកកែម ឡី ដូច្នេះ មិនទាន់មានការឆ្លើយតបពីអង្គភាពប្រឆាំងអំពើ ពុករលួយនៅឡើយទេ។
អ្នកតាមដានសង្គមរូបនេះបានមើលឃើញថា គោលការណ៍លម្អិតពីតម្លាភាពចំណូល ចំណាយធនធានថវិកាជាតិមានជាទូទៅប្រទេសនីមួយៗតែងតែមានយុទ្ធសាស្ត្រដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍ជាតិ មានរយៈពេលវែង មធ្យម និងខ្លី ដែលក្នុងចំណោមយុទ្ធសាស្ត្រនេះមានផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច និងការគ្រប់គ្រងហិរញ្ញវត្ថុជាតិ ដែលដើរតួនាទីសំខាន់ក្នុងការអភិវឌ្ឍជាតិ ហើយយុទ្ធសាស្ត្រទាំងនោះត្រូវមានការតាមដាន ត្រួតពិនិត្យ និងមានវិធានការដោះស្រាយលើបញ្ហានានា។
ដើម្បីឲ្យមានអភិបាលកិច្ចតាមបែបប្រជាធិបតេយ្យ និងតម្លាភាពក្នុងការគ្រប់គ្រងចំណូលចំណាយធនធាន និងហិរញ្ញវត្ថុ រដ្ឋាភិបាលដែលជាអ្នកអនុវត្តតួនាទីនេះត្រូវមានយុទ្ធសាស្ត្រ គោលនយោបាយអភិវឌ្ឍ ស្តង់ដារការងារ ដូចជាមានរបាយការណ៍ហិរញ្ញវត្ថុច្បាស់លាស់ទាន់ពេលវេលា មានរៀបចំផែនការថវិកាជាតិដោយមានការចូលរួមពីគ្រប់មជ្ឈដ្ឋានពាក់ព័ន្ធ មានការគ្រប់គ្រង និងព្យាករណ៍ ចំណូល និងចំណាយរបស់ជាតិបានល្អ មានប្រព័ន្ធកត់ត្រាផ្នែកគណនេយ្យ និងហិញ្ញវត្ថុ មានរបាយការណ៍គ្រប់គ្រងហិរញ្ញវត្ថុមានគុណភាពខ្ពស់ ទាន់ពេលវេលា និងមានស្ថាប័នឯករាជ្យដើម្បីត្រួតពិនិត្យ និងធ្វើ សវនកម្មដែលអាចជឿទុកចិត្តបាន។ នេះជាការបន្ថែមរបស់លោកកែម ឡី។
ជាមួយគ្នានោះ លោកកែម ឡី បានបង្ហាញពីគោលការណ៍ចំនួន ១៤ ចំណុច ដើម្បីមានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការប្រឆាំងអំពើពុករលួយផងដែរ ដែលក្នុងនោះរួមមាន ការរៀបចំផែនការថវិកាប្រចាំឆ្នាំរបស់ស្ថាប័ននីតិបញ្ញត្តិ តុលាការ និងអង្គភាពមួយចំនួនដែលមានចែងក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញ មិនត្រូវពិនិត្យ និងអនុម័តដោយ រដ្ឋាភិបាលទេ គឺត្រូវផ្តល់ជូនស្ថាប័នឯករាជ្យទាំងនោះនូវថវិកាជាកញ្ចប់ ដោយទុកតួនាទីឲ្យសវនកម្មឯករាជ្យជាអ្នកត្រួតពិនិត្យប្រចាំឆ្នាំវិញ។ រដ្ឋាភិបាលត្រូវរៀបចំសំណើថវិកាប្រចាំឆ្នាំតាមបែបចូលរួមពីសាធារណជន អង្គការសង្គមស៊ីវិលតាមគ្រប់ដំណាក់កាលនៃការរៀបចំគម្រោងសំណើថវិកាប្រចាំឆ្នាំ ហើយត្រូវផ្សព្វផ្សាយជាសាធារណៈមុនដាក់ចូលនិងក្រោយអនុម័តពីរដ្ឋសភាជាតិ។ ការប្រកាសទ្រព្យសម្បត្តិដោយចំហនិងទាំងគ្រួសារពីគ្រប់សមាជិកជាន់ខ្ពស់ នៃគណបក្សនយោបាយដែលប្រជាពលរដ្ឋបោះឆ្នោតជូននិងមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់សាធារណៈ ត្រូវធ្វើដោយចំហដល់អង្គភាពប្រឆាំងអំពើពុករលួយ និងត្រូវមានការចូលរួមពីសាធារណជន សង្គមស៊ីវិល និងអង្គភាពពាក់ព័ន្ធដើម្បីធ្វើការអង្កេតជាប្រចាំឆ្នាំ ជាដើម៕
(ដោយ៖ ចេន សុជាតា)